Kulczycka, Dorota - red. nauk. ; Jazownik, Leszek - red. nauk.
Tytuł:O Krzysztofie Kołtunie i jego "Wołyńskiej litanii". Nie-miejsca ? nie-obrazy - nie-pamięć?
Tytuł publikacji grupowej: Temat i słowa kluczowe:Kresy Wschodnie ; Wołyń ; literatura ; Kołtun, Krzysztof (1958- ) ; Eastern Borderlands ; Volhynia ; literature
Streszczenie:"Wołyńska litania" Krzysztofa Kołtuna jest bez wątpienia arcydziełem stojącym na pograniczu liryki sakralnej i epiki; kroniką ziem wschodnich, historią sztuki w miniaturze, tryptykiem litanijnym zawierającym wezwania do Maryi (najbardziej rozbudowana część dzieła), do Chrystusa i do świętych patronów Kresów Wschodnich. Poeta, tworząc modlitwę, właściwie opowiada historię miejsc, które już nie istnieją (są to tzw. nie-miejsca, ale w innym znaczeniu od tego, jakie proponował Marc Augé). ; W wezwaniach litanijnych twórca dzieli się swoją fenomenalną wiedzą o świątyniach, o ikonach, rzeźbach i ryngrafach, stanowiących dziedzictwo duchowe Wołynia i okolic, w dużej mierze zniszczonych bądź splądrowanych, dlatego zostały nazwane tutaj nie-obrazami. Owa geografia i historia sakralna rubieży wschodnich z różnych powodów jest coraz bardziej zapominana, z tego względu w artykule mowa jest też o nie-pamięci. Dzieło Kołtuna, cała jego twórczość i działalność organizacyjna, dziennikarska, pisarska i poetycka, przywraca temu, co tracone i utracone, drugie życie. Może się to dokonać już jedynie w sferze duchowej (modlitwa) i mentalnej (wskrzeszanie pamięci).
Abstract:Krzysztof Kołtun`s "Volhynian Litany" is undoubtedly a masterpiece situated at the intersection of sacred lyricism and epic narrative; it serves as a chronicle of the Eastern lands, a miniature history of art, and a liturgical triptych that includes invocations to Mary (the most elaborated section of the work), Christ, and the patron saints of the Eastern Borderlands. In crafting this prayer, the poet effectively recounts the history of places that no longer exist (these are referred to as non-places, albeit in a different sense than that proposed by Marc Augé). ; Through the liturgical invocations, the creator shares his profound knowledge of temples, icons, sculptures, and gorgets that constitute the spiritual heritage of Volhynia and its surroundings - largely destroyed or plundered - thus they are termed non-images here. This geography and sacred history of the Eastern borders is increasingly forgotten for various reasons; hence, the article also discusses non-memory. Kołtun`s work, along with his entire oeuvre and organizational, journalistic, literary, and poetic activities, breathes new life into what has been lost, or is in danger of being forgotten. This revival may only occur within the spiritual realm (prayer) and the mental sphere (reviving memory).
Wydawca:Zielona Góra: Oficyna Wydawnicza Uniwersytetu Zielonogórskiego
Data wydania: Typ zasobu: Format: DOI: Strony: Źródło:Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego: Seria Scripta Humana, tom 19
Jezyk: Prawa do dysponowania publikacją: