Hawrysz, Magdalena - red. nauk. ; Jurewicz-Nowak, Magdalena - red. nauk. ; Kotlarska, Irmina - red. nauk.
Problematyka artykułu wpisuje się i uzupełnia polski dyskurs pamięcioznawczy. Kategoria "niepamięci", o której jest mowa, pojawia się głównie przy okazji rozważań na temat pamięci, dlatego niniejsze rozważania są przyczynkiem do językowego obrazu "niepamięci" we współczesnym dyskursie. Podstawę materiałową stanowią wyekscerpowane z Narodowego Korpusu Języka Polskiego kolokacje z komponentem niepamięć i jego formami gramatycznymi: niepamięci, niepamięcią za lata 1989-2010. ; Uzyskane dane językowe pokazują, że we współczesnym dyskursie ujawnia się wzajemna relacja między obszarami pamięci i niepamięci. Natomiast przeprowadzone analizy uwypuklają to, że w ogólnym dyskursie przeciwstawia się obie kategorie na poziomie aksjologicznym. Niepamięć konceptualizowana jest dzisiaj przede wszystkim w kategoriach przestrzennych, gdzie kolokacje realizują w wymiarze ogólnym takie metafory pojęciowe, jak: NIEPAMIĘĆ TO POJEMNIK, SCHOWEK, GROBOWIEC, STUDNIA, CZELUŚĆ, OTCHŁAŃ. ; Niepamięć często konceptualizowana jest jako element natury i wtedy dominują metafory: NIEPAMIĘĆ TO KRAINA, ZBIORNIK WODNY, URWISKO. W mówieniu o niepamięci niezwykle często pojawia się zabieg personifikacji, gdzie z jednej strony jest ona postrzegana jako część człowieka, z drugiej samodzielny byt. Realizuje się wtedy metafora NIEPAMIĘĆ TO ŻYWA ISTOTA//ORGANIZM. Można także zauważyć użycie leksemu ?niepamięć? na poziomie dezautomatyzacji językowych formuł istniejących frazeologizmów i utrwalonych zwrotów.
The problems of the article are part of and complementary to the Polish discourse of memory studies. The category of oblivion in question appears mainly when considering memory, so this discussion is a contribution to the linguistic image of oblivion in contemporary discourse. The material basis consists of collocations extracted from the National Corpus of Polish Language with the component non-memory and its grammatical forms: non-memory, non-memory for the years 1989-2010. ; The obtained linguistic data show that in contemporary discourse the mutual relationship between the areas of memory and non-memory is revealed. On the other hand, the conducted analyses highlight the fact that in the general discourse the two categories are contrasted at the axiological level. Today, non-memory is conceptualized primarily in spatial terms, where collocations realize in general terms such conceptual metaphors as: NON-MEMORY IS A SHELL, A HOLIDAY, A GRAVE, A STUDY, A CHELL, A SHELL. ; Non-memory is often conceptualized as an element of nature, and then the metaphors dominate: NON-MEMORY IS A COUNTRY, A WATER COLLECTION, A FALL. In talking about oblivion extremely often appears the procedure of personification, where on the one hand it is seen as a part of a person, and on the other an independent entity. The metaphor of UNMEMORY IS A LIVING ISTITY//ORGANISM is then realized. One can also note the use of the lexeme oblivion at the level of deautomatization of linguistic formulas of existing phraseologisms and established phrases.
Zielona Góra: Oficyna Wydawnicza Uniwersytetu Zielonogórskiego
Zielonogórskie Seminaria Językoznawcze 2024
Biblioteka Uniwersytetu Zielonogórskiego
20 lut 2026
20 lut 2026
2
https://zbc.uz.zgora.pl/repozytorium/publication/104675
Sapeńko, Roman Kowalski, Mirosław - red. Kowalska, Ewa - red.
Uździcka, Marzanna
Szymańska, Monika Steciąg, Magdalena - red. nauk. Kaczor, Monika - red. nauk.
Mazurkiewicz, Adam Sztyber, Radosław - red. nacz.
Trygar, Barbara Sztyber, Radosław - red. nacz.
Peroń, Małgorzata Kulczycka, Dorota - red. nauk.
Pastruch, Magdalena Hawrysz, Magdalena - red. nauk. Uździcka, Marzanna - red. nauk.
Szymańska, Monika Sztyber, Radosław - red. nacz.