Object

Title: Między "romansem tajemnic" a powieścią społeczną. Wokół wybranych elementów prozy Józefa Dzierzkowskiego = Between the Mystery Novel and the Social Novel - Selected Prose by Joseph Dzierzkowski

Creator:

Ruszczyńska, Marta

Date:

2014

Resource Type:

artykuł

Group publication title:

Scripta Humana, 3

Abstract_pl:

Powieści Józefa Dzierzkowskiego należą do już dzisiaj w dużej części zapomnianego dorobku prozatorskiego, który w latach czterdziestych XIX wieku charakteryzował się bujnym rozwojem tego gatunku. Jednak także i współczesny czytelnik znajdzie w twórczości tego poczytnego niegdyś powieściopisarza wiele interesujących elementów, choćby dlatego, że powieść tego autora zawiera liczne utwory graniczne, tak zwane ogniwa pośrednie, pozwalające prześledzić rozwój kilku odmian powieściowych w drugiej połowie XIX wieku. Mam tu na myśli powieść społeczną, często też określaną mianem powieści społeczno-obyczajowej, której to odmianą wszedł Dzierzkowskido literatury i dał się poznać jako jeden z jej głównych twórców właśnie w latach czterdziestych.

Abstract:

The novels by Joseph Dzierzkowski belong to literary achievements that have been, to a large extent,nowadays forgotten. Analysing the pattern of the novel by E. Sue, "The Mysteries of Paris", detectablein the Polish author`s works, the author of this article addresses three novels: "The Jugglers, Fora dowry" and "The drawing room and the street". These connections to a "mystery novel" are visible in the way the municipal space is utilized. In Dzierzkowski`s novels, the city of Lvov, contrary to thefunction of a city in the works by the French author, does not play the role of a rightful character. ; However, creating expressive figures out of the criminal world, the Polish writer used the poeticsof the species in the most creative way ("Jugglers"). The lack of a true criminal, and simultaneouslyof a main antagonist, the "black character", is an essential shortcoming of Dzierzkowski`s novel. Itis noticeable that the narrator-author develops his story about the existence of some higher justice,but it is difficult to regard it as a replacement formula of "the mechanism of reassurance". ; Therefore, despite the presence of the elements of a "mystery novel" and the traces of the romantic frenetic poetics in the works by Dzierzkowski, we have to the deal, first of all, with the model of the social novel here. Estimating the relationships between "Lounge and street" and the works by E. Sue, one can notice Dzierzkowski`s fascination with this form of the popular novel as well as its influence on the reader of those times, in the process of transmission of weighty social ideas. This is the model of the social novel that the later tendentious prose of the period of positivism precedes.

Publisher:

Zielona Góra: Oficyna Wydawnicza Uniwersytetu Zielonogórskiego

Contributor:

Kulczycka, Dorota - red. ; Narolska, Aneta - red.

Format:

application/pdf

Pages:

209-223

Source:

Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego: Seria Scripta Humana, tom 3

Language:

pol

Rights:

Biblioteka Uniwersytetu Zielonogórskiego

This page uses 'cookies'. More information